DDR5 khan hiếm, thị trường PC quay lại DDR4

Sản xuất bộ nhớ DDR4 và bo mạch chủ DDR4 đang được khởi động lại giữa bối cảnh thiếu hụt bộ nhớ chưa từng có; ngành PC chuẩn bị cho một thế giới không còn DDR5

Ngành công nghiệp PC đang chuẩn bị cho khả năng quay trở lại sử dụng bộ nhớ DDR4, ngay cả trong phân khúc người dùng đam mê công nghệ. Tại COMPUTEX 2026, Tom’s Hardware được biết rằng cả các nhà sản xuất bo mạch chủ lẫn các hãng sản xuất mô-đun bộ nhớ (DIMM) đang điều chỉnh chiến lược để thúc đẩy sự trở lại của nền tảng DDR4, khi tình trạng thiếu hụt bộ nhớ và giá tăng mạnh khiến chi phí lắp ráp PC ngày càng cao. Những khó khăn này đặc biệt nghiêm trọng đối với DDR5.

Tom’s Hardware đã xác nhận thông tin từ hơn nửa tá nguồn tin trong ngành: các nhà sản xuất bo mạch chủ và mô-đun bộ nhớ đang ghi nhận nhu cầu đối với nền tảng DDR4 tăng lên và đang điều chỉnh sản xuất theo xu hướng này. Tuy nhiên, điều này cũng tạo ra thách thức khi các dòng chip DDR4 hiệu năng cao như Samsung B-die nổi tiếng đã ngừng sản xuất. Vì vậy, phần lớn các bộ kit DDR4 mới được tái tung ra thị trường sẽ chỉ đạt mức DDR4-3600.

Về phía bo mạch chủ, ít nhất hai nhà cung cấp đã xác nhận với Tom’s Hardware rằng họ đang tăng sản lượng các mẫu bo mạch hỗ trợ DDR4 cho nửa cuối năm nay và kéo dài sang năm 2027. Điều này được xem là hợp lý khi doanh số bo mạch chủ trong năm nay đã "lao dốc", với một số hãng ghi nhận mức giảm tới 37%. Một số nhà sản xuất khác cũng cho biết họ đang lên kế hoạch làm mới hoặc tái phát hành các dòng sản phẩm DDR4 vào cuối năm. Nhiều sản phẩm trong số đó trước đây đã được xếp vào diện ngừng kinh doanh (EOL), khiến dây chuyền sản xuất chuyển sang các dòng sản phẩm khác. Nay công suất sản xuất mới sẽ được phân bổ để phục hồi các dòng sản phẩm này.

Sự thay đổi trên xuất phát từ nhu cầu ngày càng tăng đối với nền tảng DDR4. Một thương hiệu bo mạch chủ cho biết doanh số đã tăng ở mức hai chữ số trong quý vừa qua, dù Tom’s Hardware chưa thể xác minh độc lập thông tin này. Các nhà sản xuất khác cũng xác nhận nhu cầu đã tăng đáng kể.

AMD và Intel cũng đang chuẩn bị cho xu hướng quay lại DDR4. Tại COMPUTEX 2026, AMD ra mắt Ryzen 7 5800X3D 10th Anniversary Edition và cho biết sản phẩm sẽ tiếp tục được bán miễn là thị trường còn nhu cầu, thay vì chỉ là phiên bản giới hạn. AMD cũng đã điều chỉnh quy trình hybrid bonding của 5800X3D nhằm phục vụ kế hoạch sản xuất dài hạn. Dòng sản phẩm này gia nhập nhóm chip Zen 3 XT vốn được AMD ra mắt từ năm 2024 và vẫn tiếp tục duy trì kinh doanh.

Trong khi đó, Intel vẫn tiếp tục bán các dòng CPU Raptor Lake và Raptor Lake Refresh. Công ty cho biết sẽ "đảm bảo vẫn có các sản phẩm hỗ trợ những công nghệ bộ nhớ cũ". Một nhà sản xuất bo mạch chủ tiết lộ họ đang tăng cường sản xuất các bo mạch LGA 1700 hỗ trợ DDR4, khi nguồn cung các sản phẩm này trên thị trường đang dần cạn kiệt.

Mặc dù thị trường hiện vẫn còn DDR4, công nghệ này có lợi thế là dễ sản xuất hơn, giúp giảm bớt áp lực trong chuỗi cung ứng bộ nhớ hiện nay. Một trong những điểm nghẽn lớn nhất là công nghệ đóng gói tiên tiến, vốn bắt buộc đối với DDR5 do tích hợp PMIC trên mô-đun. Ngược lại, DDR4 có quy trình đóng gói đơn giản hơn nhiều, giúp hạn chế đà tăng giá và giữ chi phí ở mức thấp hơn so với DDR5.

Tuy nhiên, nút thắt lớn nhất của DDR4 hiện nay nằm ở phân bổ wafer sản xuất. Một nhà sản xuất bộ nhớ cho rằng đây có thể trở thành vấn đề nếu nhu cầu DDR4 tăng mạnh trở lại. Thực tế, tình trạng thiếu wafer đang là vấn đề chung của toàn ngành PC. Ngay cả Intel cũng đã phải ưu tiên năng lực sản xuất cho mảng trung tâm dữ liệu do nhu cầu CPU cho data center tăng đột biến.

Đáng chú ý, hầu hết các nguồn tin mà Tom’s Hardware trao đổi đều đồng thuận rằng tình trạng thiếu hụt DRAM và NAND sẽ tiếp tục kéo dài trong suốt năm 2027 và hiện chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.